Lừa đảo lao động nước ngoài

Chào bạn, về vấn đề được đặt ra như trên, chúng tôi có một số ý kiến tư vấn như sau:

Qua nội dung trình bày, vụ việc có dấu hiệu của hành vi dùng thông tin về việc đưa người lao động sang Đức làm việc để nhận tiền rồi không thực hiện cam kết, từ đó phát sinh nghi vấn về hành vi chiếm đoạt tài sản. Tuy nhiên, để xác định có cấu thành Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) hay không thì cơ quan điều tra cần làm rõ một yếu tố rất quan trọng, đó là người nhận tiền có sử dụng thủ đoạn gian dối ngay từ thời điểm nhận tiền hay không.

Nếu có căn cứ chứng minh ngay từ đầu người này không có khả năng hoặc không có ý định thực hiện việc đưa người lao động sang Đức nhưng vẫn đưa ra các thông tin không đúng sự thật nhằm làm cho người khác tin tưởng giao tiền, sau đó chiếm đoạt số tiền đó, thì hành vi này có thể bị xem xét xử lý về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự. Ngược lại, nếu việc không thực hiện được cam kết xuất phát từ những nguyên nhân khách quan hoặc tranh chấp dân sự phát sinh trong quá trình thực hiện thỏa thuận thì cơ quan điều tra sẽ xem xét theo tính chất cụ thể của vụ việc.

Đối với trường hợp của bạn, việc người phụ nữ hiện đang sinh sống tại Đức không làm mất quyền tố giác của người bị hại tại Việt Nam. Theo Điều 144 và Điều 145 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, cá nhân có quyền tố giác hành vi có dấu hiệu tội phạm đến cơ quan có thẩm quyền và cơ quan điều tra có trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra, xác minh nguồn tin về tội phạm.

Một tình tiết đặc biệt quan trọng trong vụ việc là số tiền không được chuyển trực tiếp cho người phụ nữ này mà được chuyển vào tài khoản của bố và em trai người đó tại Việt Nam. Đây là căn cứ quan trọng để cơ quan điều tra xác minh dòng tiền, làm rõ mục đích nhận tiền, ai là người thực sự quản lý và sử dụng số tiền đó, cũng như vai trò của từng người có liên quan.

Đối với mẹ của bạn, nếu mẹ bạn chỉ là người giới thiệu hoặc nhận tiền để chuyển tiếp theo yêu cầu của người phụ nữ nói trên, không biết việc làm tại Đức là thông tin gian dối, không cùng bàn bạc, không hưởng lợi từ số tiền nhận được, thì không mặc nhiên xác định mẹ bạn là đồng phạm. Tuy nhiên, mẹ bạn là người có thông tin quan trọng về vụ việc nên cần lưu giữ đầy đủ các tài liệu, tin nhắn, lịch sử trao đổi, giấy tờ và chứng từ chuyển tiền để chứng minh vai trò thực tế của mình.

Hiện nay, bạn nên tập hợp và bảo quản đầy đủ các tài liệu sau:

• Tin nhắn Facebook, Zalo hoặc các ứng dụng liên lạc khác liên quan đến việc giới thiệu việc làm tại Đức;
• Giấy viết tay, giấy cam kết hoặc giấy nhận tiền (nếu có);
• Sao kê ngân hàng, bill chuyển khoản;
• Thông tin chủ tài khoản nhận tiền;
• Các tài liệu thể hiện việc hứa hẹn, cam kết làm hồ sơ hoặc đưa người sang Đức làm việc;
• Tài liệu, tin nhắn yêu cầu hoàn trả tiền và phản hồi của người nhận tiền.

Về hướng xử lý, người bị thiệt hại nên làm Đơn tố giác tội phạm gửi đến Cơ quan Cảnh sát điều tra nơi có người nhận tiền, nơi mở tài khoản ngân hàng nhận tiền hoặc nơi phát hiện hành vi có dấu hiệu phạm tội. Trong đơn cần trình bày rõ theo trình tự thời gian: ai là người giới thiệu việc làm, nội dung cam kết, số tiền đã giao, tài khoản nhận tiền, quá trình thực hiện và lý do phát sinh tranh chấp.

Trên cơ sở thông tin bạn cung cấp, chúng tôi nhận thấy vụ việc có căn cứ để cơ quan chức năng xem xét, xác minh dấu hiệu của Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Tuy nhiên, việc có khởi tố vụ án và khởi tố bị can hay không còn phụ thuộc vào kết quả điều tra, đánh giá toàn bộ chứng cứ, tài liệu và lời khai của những người liên quan.

Trên đây là nội dung tư vấn của Văn phòng luật sư Triển Luật về vấn đề anh yêu cầu. Nếu anh còn vướng mắc hoặc cần hỗ trợ các vấn đề pháp lý khác, vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi theo địa chỉ số 213A (Tầng 2) Nguyễn Xí, Phường Bình Lợi Trung, TPHCM, số điện thoại liên hệ: 0903.121.676 – 077.682.0693 để được tư vấn và giải đáp cụ thể.