Thừa kế di chúc

Chào bạn,

Di chúc miệng chỉ được lập trong trường hợp đặc biệt

Điều 629 Bộ luật Dân sự quy định:

“1. Trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng.

2. Sau 03 tháng, kể từ thời điểm di chúc miệng mà người lập di chúc còn sống, minh mẫn, sáng suốt thì di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ.”

Như vậy, di chúc miệng chỉ được chấp nhận khi người lập di chúc đang bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản. Nếu bố mẹ bạn nói miệng khi còn khỏe mạnh, hoặc đã qua 03 tháng mà vẫn sống, minh mẫn thì di chúc miệng không có giá trị.

Điều kiện về người làm chứng và thủ tục xác nhận

Khoản 5 Điều 630 Bộ luật Dân sự quy định:

“Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.”

Người làm chứng cũng phải hợp lệ. Điều 632 Bộ luật Dân sự quy định mọi người đều có thể làm chứng cho việc lập di chúc, trừ những người sau:

“1. Người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc.

2. Người có quyền, nghĩa vụ tài sản liên quan tới nội dung di chúc.

3. Người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.”

Vì vậy, chỉ có người làm chứng thôi chưa đủ. Di chúc miệng chỉ có giá trị pháp lý khi có ít nhất hai người làm chứng hợp lệ, được ghi chép lại ngay, cùng ký hoặc điểm chỉ và được công chứng, chứng thực chữ ký trong 05 ngày làm việc.

Hậu quả nếu không đủ điều kiện và hướng xử lý

Nếu di chúc miệng không đáp ứng các điều kiện trên thì được xem là di chúc không hợp pháp, di sản sẽ được chia theo pháp luật (điểm b khoản 1 Điều 650 Bộ luật Dân sự). Khi đó, những người thừa kế hàng thứ nhất (vợ, chồng, cha mẹ, con) được hưởng phần bằng nhau (Điều 651Bộ luật Dân sự). Ngay cả khi di chúc miệng hợp pháp, những người thuộc diện thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc vẫn được hưởng tối thiểu 2/3 suất theo Điều 644 Bộ luật Dân sự.

Trong thực tế, nếu các anh chị em đều thống nhất với ý nguyện của bố mẹ thì vẫn có thể lập văn bản thỏa thuận phân chia di sản và thực hiện thủ tục khai nhận di sản tại tổ chức hành nghề công chứng (Điều 656). Nếu có tranh chấp, người thừa kế có quyền khởi kiện yêu cầu Tòa án chia di sản. Thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế (Điều 623).

Bạn muốn tư vấn cụ thể hãy liên hệ trực tiếp với Luật sư trình bày sự việc cụ thể. Số điện thoại Luật sư 0919.989.876 (Luật sư Tuấn Anh).

Luật sư chờ phản hồi từ bạn.  

Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình:

    Quý khách hàng vui lòng liên hệ trực tiếp với luật sư qua số điện thoại 091 998 9876

-        Luật sư tư vấn miễn phí;

-        Luật sư tư vấn hướng giải quyết, nhận định pháp lý;

-        Phí dịch vụ luật sư công khai, minh bạch. 

NHẤN ĐỂ GỌI LUẬT SƯ:  091 998 9876

-         LUẬT SƯ LÊ TUẤN ANH

-        Địa chỉ: Số 203 Cộng Hoà, phường Tân Bình, Thành phố Hồ Chí Minh.

-        Điện thoại: 091 998 9876

-        Website: https://luậtsư.net/

Luật sư Lê Tuấn Anh.

Chào Anh,

Cảm ơn anh đã tin tưởng chia sẻ với tôi về tình huống đang khiến anh trằn trọc.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

NỘI DUNG GIẢI ĐÁP:

a) Căn cứ theo Điều 629 Bộ luật dân sự 2015, di chúc miệng chỉ được lập trong trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng. Ngoài ra, nếu sau 03 tháng, kể từ thời điểm di chúc miệng mà người lập di chúc vẫn còn sống, minh mẫn, sáng suốt thì di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ.

b) Căn cứ theo khoản 5 Điều 630 Bộ luật dân sự 2015, di chúc miệng được coi là hợp pháp khi và chỉ khi đáp ứng các điều kiện sau:

+ Người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng;

+ Ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ;

+ Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.

Như vậy, nếu di chúc miệng của bố, mẹ anh được lập trong trường hợp a) và đáp ứng các điều kiện b) nêu trên thì có giá trị pháp lý.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Ls Nguyễn Thị Yến Nhi (Mrs)

Giám đốc điều hành - Công ty Luật TNHH YN & Associates

Điện thoại: 0347753531

Email: Lsnhi@ynassociates.vn

LIÊN HỆ TƯ VẤN:

Luật sư Nguyễn Thị Yến Nhi.

chào bạn

Mình gửi bạn 1 số quy định pháp luật về di chúc miệng, bạn xem trường hợp của mình có thỏa mãn các điều kiện do luật quy định không nhé

Điều 629. Di chúc miệng

1. Trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng.

2. Sau 03 tháng, kể từ thời điểm di chúc miệng mà người lập di chúc còn sống, minh mẫn, sáng suốt thì di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ.

Điều 630. Di chúc hợp pháp

1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:

a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép;

b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.

2. Di chúc của người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

3. Di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực.

4. Di chúc bằng văn bản không có công chứng, chứng thực chỉ được coi là hợp pháp, nếu có đủ các điều kiện được quy định tại khoản 1 Điều này.

5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng.

Điều 631. Nội dung của di chúc

1. Di chúc gồm các nội dung chủ yếu sau:

a) Ngày, tháng, năm lập di chúc;

b) Họ, tên và nơi cư trú của người lập di chúc;

c) Họ, tên người, cơ quan, tổ chức được hưởng di sản;

d) Di sản để lại và nơi có di sản.

2. Ngoài các nội dung quy định tại khoản 1 Điều này, di chúc có thể có các nội dung khác.

3. Di chúc không được viết tắt hoặc viết bằng ký hiệu, nếu di chúc gồm nhiều trang thì mỗi trang phải được ghi số thứ tự và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc.

Trường hợp di chúc có sự tẩy xóa, sửa chữa thì người tự viết di chúc hoặc người làm chứng di chúc phải ký tên bên cạnh chỗ tẩy xóa, sửa chữa.

Điều 632. Người làm chứng cho việc lập di chúc

Mọi người đều có thể làm chứng cho việc lập di chúc, trừ những người sau đây:

1. Người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc.

2. Người có quyền, nghĩa vụ tài sản liên quan tới nội dung di chúc.

3. Người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Luật sư DƯƠNG THỊ HỒNG THOA.